Merve Arkas'ın Floransa'daki kahvaltı fotoğrafındaki tarih kartı 333 yıl öncesine ışık tuttu

Patronlar Dünyası'nın haberine göre, Merve Arkas'ın Instagram hesabından paylaştığı bir fotoğraf, Floransa'da bir kahvaltı masasında çekilmiş bir kareyi gözler önüne seriyor. Portakal suyu, kızarmış ekmek ve özenle hazırlanmış tabakların yer aldığı görüntünün ortasında, iki parmak arasında tutulan küçük bir kâğıt dikkat çekiyor. Üzerinde 5 Ekim 1693 tarihi ve altta İngilizce bir cümle bulunuyor: "Today this happened in Florence." Yani, bugün Floransa'da bunlar yaşandı.

Bu tarihin ne anlama geldiğini merak edenler için araştırma başladığında, karşılaşmanın İtalya'nın en güçlü hanedanlarından Medici ailesiyle bağlantılı olduğu ortaya çıktı. 333 yıl önce Floransa'da yaşananların ayrıntılarının hâlâ biliniyor olması ise şaşırtıcı bulundu. O gün, Toskana Büyük Dükü III. Cosimo'nun oğlu Ferdinando de' Medici'nin emriyle bir top oyunu düzenlenmişti.

Oyunun adı Pallone Grosso olarak biliniyor ve bugünkü futboldan farklı, İtalya'nın eski top oyunlarından biri. Karşılaşma Santa Trinita çevresinde yapılırken, Floransalılarla Bolonyalı oyuncular karşı karşıya geldi. Bu etkinlik, dönemin tarih kayıtlarına geçti. Floransa'nın tarihî Parte Guelfa teşkilatının yayımladığı Guicciardini kayıtlarında 5 Ekim 1693 tarihli karşılaşma açıkça anlatılıyor.

Kayıtta "Per ordine del Ser.mo Principe Ferdinando…" ifadesi yer alıyor, yani Prens Ferdinando'nun emriyle. Ardından oyuncular sıralanıyor: Venedikli Sassa, iki Bolonyalı oyuncu, Floransalı Antonio Cocchini, prensin hizmetinde çalışan Pericolo, Floransalı bir kuyumcu, prensesin hizmetindeki Bobi ve Büyük Dük'ün avcısı Momo. Bugünden tam 333 yıl önce bir meydanda toplanan insanların bazıları isimleriyle, bazıları meslekleriyle tanınıyor.

Aralarında saray görevlileri de var, bir kuyumcu da. Bu küçük ayrıntı bile dönemin sosyal hayatı hakkında çok şey anlatıyor. Karşılaşmanın sonucu ve kaç kişinin izlediği bilinmiyor; ancak tarihi, düzenlenmesini isteyen prens, oynandığı yer ve oyunculardan bazıları kayıtlara geçmiş. Birileri o gün yaşananları kaydetmiş ve bu kayıtlar yüzyıllar sonra günümüze ulaşmış.

Medici ailesi Avrupa tarihinin en etkili hanedanlarından biri olarak biliniyor. Bankacılıktan siyasete, sanattan mimariye uzanan büyük bir güce sahipti. Floransa'nın Rönesans dönemindeki yükselişinde bu ailenin rolü çok önemli. Michelangelo, Botticelli ve daha nice sanatçının hayatında Medici himayesinin izleri var. 1693'teki Ferdinando de' Medici ise özellikle müzik ve sanat tutkusu ile tanınan bir veliahttı.

Sarayında müzisyenleri ağırlayan, sanatçıları destekleyen ve kültürel etkinlikler düzenleyen bir prens olan Ferdinando'nun dönemindeki top oyunu da saray eğlencelerinden biri olarak kayıtlara geçti. Bir tarafta Avrupa'nın güçlü hanedanlarından biri, diğer tarafta Floransa'nın sokaklarında oynanan bir oyun. Tarih bazen böyle küçük ayrıntılarda kendini gösteriyor.

Araştırma sırasında Floransa'nın bugün de yaşatılan ünlü bir futbol geleneğiyle de karşılaşıldı: Calcio Storico Fiorentino. Rugby, güreş ve futbolu andıran, son derece sert bir oyun olan bu geleneğin tarihindeki en ünlü karşılaşmalardan biri 1530 yılında, Floransa kuşatma altındayken oynanmış. Şehir savaş tehdidi altındayken Floransalılar Piazza Santa Croce'de maç yapmış. Bugün bile her yıl bu tarihî meydanda karşılaşmalar düzenleniyor.

Ancak 1530'daki Calcio Storico ile 1693'teki Pallone Grosso aynı karşılaşma değil. İki farklı tarihî olaydan söz ediliyor. İkisi de Floransa'nın top oyunlarıyla kurduğu yüzyıllara uzanan ilişkinin parçaları. Floransa'ya giden herkesin görmek istediği yerler arasında Uffizi Galerisi, Michelangelo'nun Davut heykeli, Brunelleschi'nin kubbesi, Ponte Vecchio ve Medici sarayları bulunuyor.

Bir şehrin hafızası yalnızca büyük sanat eserlerinde saklanmıyor. Bazen bir meydanda oynanmış oyunda, bazen bir kuyumcunun isminde, bazen bir prensin düzenlediği küçük bir eğlencede, bazen de üç asır önce tutulmuş bir günlükte kendini gösteriyor. 5 Ekim 1693'te oynanan karşılaşma dünya tarihinin akışını değiştirmedi; bir savaş kazanılmadı, bir imparatorluk kurulmadı, büyük bir bilimsel keşif yapılmadı. Sadece bir top oyunu oynandı ve o gün yaşananlar kaydedildi.

333 yıl sonra hâlâ anlatılabiliyor olması, tarihin en güzel taraflarından biri olarak değerlendiriliyor. Geçmişte yaşayan insanların da bugünkü gibi gündelik hayatları vardı; eğleniyorlar, yarışıyorlar, birbirleriyle rekabet ediyorlardı. 1693'te Floransa'da oynanan o karşılaşma, o gün orada bulunan insanların hiçbirinin 333 yıl sonra birilerinin kendilerini konuşacağını bilmediğini hatırlatıyor. Belki Venedikli Sassa için sıradan bir gündü, belki Antonio Cocchini için unutulmaz bir karşılaşmaydı, belki prens yalnızca hoşça vakit geçirmek istemişti.

Merve Arkas'ın fotoğrafına yeniden bakıldığında, bir bardak portakal suyu, kızarmış ekmek ve iki parmak arasında tutulan küçücük bir kâğıt görülüyor. Üzerinde 5 Ekim 1693 yazıyor. O tarihin peşine düşüldüğünde, 333 yıl önce yaşamış insanların isimleri öğreniliyor, bir Medici prensinin düzenlettiği karşılaşma keşfediliyor ve Floransa'nın gündelik hayatından küçük bir parçayla tanışılıyor. O kâğıt olmasaydı, bütün bunları araştırmak akla gelir miydi? Muhtemelen hayır. Bazen bir şehrin tarihini anlatmak için koca bir müzeye değil, küçücük bir kâğıda ihtiyaç var; yeter ki o kâğıdın arkasında anlatılmaya değer bir hikâye olsun.

TürkAta Haber Ajansı