500 yıllık yazmalardan Şeyh Galib'in Divan'ına: Asırların hazinesi dünyaya açıldı

Bakan Ersoy, Prof. Dr. İsmail Erünsal'ın bir ömür boyunca bir araya getirerek Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesine bağışladığı 525 eserlik koleksiyonun dijital erişime açıldığını duyurdu.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, kültür mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılmasında bağışların önemine dikkat çekti. Erünsal'ın koleksiyonunda bulunan tek nüsha, nadir ve müellif hattı eserlerin artık dünyanın dört bir yanından incelenebildiğini belirtti.

Şeyh Galib'in henüz 18–19 yaşlarında kendi el yazısıyla kaleme aldığı Divan'ının da koleksiyonda yer aldığını vurgulayan Ersoy, bağışından dolayı Erünsal'a şu sözlerle teşekkür etti:

"Milletimize ait bir emanet olarak gördüğü bu eserlerin daha iyi korunması, gelecek nesillere ulaşması ve daha fazla insanın istifadesine sunulması gayesiyle koleksiyonunu bağışlayan kıymetli hocamız Prof. Dr. İsmail Erünsal'a gönülden teşekkür ediyorum."

Ersoy, eserlerin korunması ve dijital ortama aktarılmasında emeği geçen Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığını ve tüm çalışma arkadaşlarını da kutladı.

BİR ÖMRÜN BİRİKİMİ MİLLETİN HİZMETİNDE

Osmanlı kitap ve kütüphane tarihi alanındaki çalışmalarıyla tanınan Prof. Dr. İsmail Erünsal, yıllar boyunca şahsi imkânlarıyla oluşturduğu koleksiyonunu 6 Ağustos'ta Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesine bağışladı.

Erünsal, bağış kararında Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığının son dönemdeki faaliyetlerinin etkili olduğunu belirtti. Eserleri millete ait bir emanet olarak gördüğünü ifade eden Erünsal, koleksiyonunu bağışlayarak bu emaneti asıl sahibine teslim ettiğini, yazmaların daha iyi korunmasının ve daha fazla insanın eserlerden yararlanmasının kendisi için büyük bir mutluluk olduğunu dile getirdi.

Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, yaklaşık iki ay içinde eserlerin bakım, onarım, dijitalleştirme ve kataloglama işlemlerini tamamlayarak koleksiyonu erişime hazır hâle getirdi.

ŞEYH GALİB'İN GENÇLİK SATIRLARI DÜNYAYA AÇILDI

Koleksiyonun en dikkat çekici eserlerinden birini, Şeyh Galib'in henüz 18–19 yaşlarında tertip ettiği ve kendi el yazısıyla kaleme aldığı Divan'ı oluşturuyor. Şairin gençlik dönemindeki edebî üretimine ışık tutan eser, koleksiyondaki 15 müellif hattı nüsha arasında yer alıyor.

İstinsah tarihi, yani kopyalandığı tarih belirlenmiş nüshaların en eskisi ise 1523 tarihli Dîvân-ı Emir Şâhî. Koleksiyon, bu 503 yıllık nüshanın yanı sıra farklı yüzyılların ilim ve edebiyat birikimini yansıtan çok sayıda yazmayı barındırıyor.

EDEBİYAT TARİHİNE IŞIK TUTAN NADİR ESERLER

II. Bayezid dönemi şairlerinden, Sâfî mahlasıyla tanınan Cezerî Kasım Paşa'nın sağlığında tertip ettiği Divan'ı, koleksiyonun öne çıkan eserleri arasında bulunuyor. Varlığı daha önce bilinmeyen bu metin, şairin edebî kişiliğinin ve dönemin şiir dünyasının araştırılması açısından önem taşıyor.

Keşfî ve Urfalı Mustafa Hattî'nin divanları da varlığı bilinmeyen veya başka nüshalarına rastlanmayan metinler arasında yer alıyor. Koleksiyondaki 15 ve 16. yüzyıl edebiyatına ait eserler, divan şiirinin dil ve üslup bakımından gelişimini takip etmeye imkân sağlıyor.

OSMANLI'NIN FİYAT KAYITLARINDAN ELÇİLİK RAPORLARINA

Koleksiyon, edebiyatın yanı sıra Osmanlı'nın ekonomik ve diplomatik geçmişine ilişkin önemli kaynaklar da içeriyor. Osmanlı fiyat tarihi açısından değer taşıyan 288 sayfalık Narh Defteri, dönemin ekonomik hayatına ilişkin araştırmalara kaynaklık ediyor.

Seyfullah Ağa'nın Sefaretnamesi ile Osmanlı ilmiye teşkilatına ilişkin Tarik Defteri de dikkat çeken eserler arasında bulunuyor. Abdurrahman el-Askerî'nin Mirâtü'l-Işk adlı eseri ise 16. yüzyıl Melâmîlik tarihi için önemli bir kaynak niteliği taşıyor.

YAZILI MİRASIN NADİDE ÖRNEKLERİ BİR ARADA

Tasavvuf ve tarikatlar konulu 185, edebiyat alanında 153 eserin bulunduğu koleksiyonda toplam 55 divan ve 28 icazetname yer alıyor. Tezhip ve diğer süsleme unsurları taşıyan 43 cilt ile tarihî cilt örnekleri de koleksiyonun sanat tarihi bakımından değerini artırıyor.

Tek nüsha ve nadir yazmaları, yazarlarının kendi elinden çıkmış eserleri ve tarihî belgeleri bir araya getiren İsmail Erünsal Yazma Eser Koleksiyonu'na, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığının www.yek.gov.tr adresi üzerinden erişilebiliyor.