Smart Solar'da işçiler direnişte: Yeşil dönüşümün gölgesinde hak mücadelesi
Geçen yıl Aliağa'daki Smart Solar fabrikasında bakanlar ve yöneticiler kurdele keserken, bugün aynı kapıda işten çıkarılan işçiler hakları için direniş çadırı kurdu. Ödenmeyen ücretler ve sendikal haklar gündemde.
Geçen yıl Aliağa'daki Smart Solar fabrikasında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, şirket yöneticileriyle birlikte açılış kurdelesi kesiyordu. Bugün ise aynı fabrikanın kapısında işten çıkarmalara karşı haklarını savunan işçilerin direniş çadırı bulunuyor.
Evrensel'de yayınlanan habere göre, Bayraktar o gün yenilenebilir enerjiyi "her derde deva" olarak nitelendirirken, Kacır devletin yüksek teknoloji yatırımlarına sağladığı teşvikleri müjdeliyordu. Tesis, yerli ve milli üretimin ve yeşil dönüşümün başarı hikayesi olarak tanıtılıyordu. Ancak bugün işçiler, ödenmeyen ücretler, sendika seçme özgürlüklerinin kısıtlanması ve işten çıkarılan arkadaşlarının işe iadesi için mücadele veriyor.
İşçilerin Türk-İş'e bağlı TES-İŞ'ten ayrılarak DİSK/Enerji-Sen'de örgütlenmeye başlamasının ardından eylülde 7 işçi işten çıkarıldı. Üretimi durduran işçiler 96 saat fabrikayı terk etmedi. 4 gün süren direniş sonrasında varılan mutabakatın uygulanmadığını belirten işçiler yeniden eyleme geçti ve bu kez 74 işçi daha tazminat hakları ödenmeden işten çıkarıldı. İşçiler, toplu iş sözleşmesinin tanınmadığını ve sendika seçme hakkını kullananların kapı önüne konulduğunu ifade ediyor.
Smart Solar, 2017'de Gebze'de başladığı üretimi 2023 ve 2024'te Aliağa'da devreye aldığı güneş paneli ve hücresi üretim hatlarıyla büyüttü. Aliağa yatırımı, Cumhurbaşkanı Kararı ile "proje bazlı devlet yardımı" kapsamına alındı. Şirkete gümrük vergisi muafiyeti, KDV istisnası, yüzde 100 vergi indirimi, yüzde 80 yatırıma katkı oranı, on yıl boyunca üst sınırı olmayan işveren sigorta primi desteği ve bedava yatırım yeri tahsisi sağlandı. Ayrıca Merkez Bankası kaynaklarından 10 yıl vadeli, ilk iki yılı anapara geri ödemesiz 1,1 milyar liralık yatırım kredisi kullandırıldı.
Şirketin sürdürülebilirlik raporunda çalışanların sendikal tercihleri nedeniyle ayrımcılığa uğramayacağı ve sendikal örgütlenmeye müdahale edilmeyeceği taahhüt ediliyor. Ancak işçiler Enerji-Sen'de örgütlenmek istediklerinde işten çıkarmalarla karşılaşıyor. İşçiler, kamu kaynaklarıyla desteklenen bu yatırımların ucuz emek ve ucuz doğa düzeni üzerine kurulduğunu, yeşil dönüşümün sermaye için yeni bir kâr alanına dönüştüğünü dile getiriyor.
TürkAta Haber Ajansı