Usta'dan Trafik Cezalarında Caydırıcılık Vurgusu
Trafikte Haklarım Platformu Başkanı Yasemin Usta, Dünya Trafik Mağdurlarını Anma Günü vesilesiyle yayımladığı açıklamada, trafik suçlarındaki yaptırımların yetersiz kaldığını belirterek caydırıcılık ilkesinin güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Usta, insan hayatına mal olan kazalarda hapis cezasının para cezasına dönüştürülebilmesinin kabul edilemez bir çelişki oluşturduğunu ifade etti. Her yıl kasım ayının üçüncü pazar günü Birleşmiş Milletler tarafından ilan edilen bu günde, trafik kazalarında yaşamını yitirenler anılıyor. Verilere göre 2015-2025 yılları arasında Türkiye'de trafik kazalarında 68 bin 796 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 3,5 milyon kişi ise yaralandı.
ANKA'da yayınlanan habere göre, Usta yazılı açıklamasında trafik mağdurlarının yaşadığı zorlukları kişisel deneyimleriyle örnekledi. 2012 yılında 18 yaşındaki kuzeni Gökhan Demir'in, asli kusurlu bir sürücünün neden olduğu kazada vefat ettiğini hatırlatan Usta, 8 yıl süren hukuk sürecinin sonunda sanığın infaz yasası değişiklikleri nedeniyle cezaevine girmediğini aktardı. Ailenin Ocak 2024'te de bir trafik kazasıyla sarsıldığını belirten Usta, 22 haftalık hamile kız kardeşi Çiğdem ve 7 yaşındaki yeğeni Nilüfer'in, okul önünde yüzde 100 asli kusurlu bir sürücünün çarpması sonucu ölümden döndüğünü, yeğeninin bacağının üç yerinden kırıldığını ve dosyanın hâlâ soruşturma aşamasında olduğunu kaydetti.
Mağdurların asıl mücadelesinin kazanın ardından başladığına dikkat çeken Usta, sağlık, güvenlik, adalet ve sosyal güvenlik gibi birçok kurumla muhatap olma sürecinin mağduru ağır bir bürokrasiye mahkum ettiğini dile getirdi. Noter, vekâlet, harç ve bilirkişi giderleri gibi kalemler göz önüne alındığında, 2026 yılı verilerine göre bir mağdurun hak arama maliyetinin en az 120 bin ile 140 bin liraya ulaşabildiğini belirten Usta, manevi tazminatların fiilen ödenmesinin de zorlaştığını ve kalıcı engellilik yaşayanlar için yükün ömür boyu sürdüğünü ifade etti.
Mevcut yasal düzenlemelerdeki orantısızlığa işaret eden Usta, kaldırımda yürüyen bir yayanın çantasını kapıp kaçmanın cezasının 5 ile 10 yıl hapisken, aynı yayaya araç çarparak ölümüne neden olmanın cezasının 2 ile 6 yıl arasında değiştiğini hatırlattı. Hakimlerin alt sınırdan ceza vermesi, hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve denetimli serbestlik gibi uygulamaların caydırıcılığı azalttığını savunan Usta, "Ehliyetsiz araç kullanmaya 200 bin lira idari para cezası uygulanırken bir insanın hayatını kaybettiği trafik kazasında verilen bir yıllık hapis cezasının günlük 100 lira üzerinden hesaplanarak 36 bin 500 lira adli para cezasına çevrilebilmesi ciddi bir çelişkidir. Trafik güvenliği için yaptırımlar artırılırken insan hayatına mal olan kazalarda hapis cezasının para cezasına dönüşebilmesi kabul edilemez" dedi. Usta, trafik suçlarında cezaların adil ve caydırıcı bir anlayışla yeniden ele alınması çağrısında bulundu.
TürkAta Haber Ajansı